![\"franciszek](\"http:\/\/piekarscy.com.pl\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/franciszek-Gorczycki.jpg\")
<\/a>Franciszek Gorczycki
zdj\u0119cie z okresu powstania styczniowego<\/p><\/div>\n
W ostatnich dniach stycznia 1863 r. dowiedzia\u0142em si\u0119, \u017ce oddzia\u0142 powsta\u0144c\u00f3w organizuje si\u0119 w Ojcowie. Na drugi dzie\u0144 przyby\u0142em tu i zasta\u0142em zebranych ju\u017c oko\u0142o 200 powsta\u0144c\u00f3w pod dow\u00f3dztwem Kurowskiego[1]<\/a>. Zosta\u0142em przy\u0142\u0105czony do oddzia\u0142u kawalerii. By\u0142o jej w\u00f3wczas dwa plutony, ka\u017cdy po 20 koni, kt\u00f3rymi dowodzili Mi\u0119ta-Miko\u0142ajewicz[2]<\/a>, b. oficer austriacki i by\u0142y oficer pruski Na\u0142\u0119cz-Brudzewski[3]<\/a>.<\/em><\/p>\n Na drugi dzie\u0144 po moim przybyciu do Ojcowa, po po\u0142udniu, po odbytej pierwszej mustrze na koniach jeden z oficer\u00f3w kawalerii Franciszek Gaszy\u0144ski[4]<\/a> zapyta\u0142 nas: \u201eKto chce na ochotnika jecha\u0107 dzi\u015b ze mn\u0105 na wypraw\u0119?\u201d Wyst\u0105pili: Hubicki, Elbanowski, pisz\u0105cy niniejsze wspomnienia i siedmiu jeszcze innych, kt\u00f3rych nazwisk nie pami\u0119tam. Dziesi\u0119ciu, maj\u0105c jedenastego dow\u00f3dc\u0119 Fr. Gaszy\u0144skiego, pojechali\u015bmy nad granic\u0105 austriack\u0105. Jak si\u0119 tam w nocy dopiero dowiedzia\u0142em, chodzi\u0142o o zaatakowanie stra\u017cy nadgranicznej i odebranie jej, o ile si\u0119 uda, koni i broni. W ci\u0105gu nocy przejechali\u015bmy mil kilka, lecz w domkach stra\u017cniczych, zwanych po rusku \u201eposty\u201d, nie by\u0142o ju\u017c \u017co\u0142nierzy, wszyscy bowiem zebrali si\u0119 na przykomorku Szyce.<\/em><\/p>\n Rano dojechali\u015bmy do wsi Bia\u0142y Ko\u015bci\u00f3\u0142 w\u0142a\u015bnie w tej chwili, kiedy na msz\u0119 dzwoniono. Wszyscy 11 weszli\u015bmy do ko\u015bcio\u0142a i wiedz\u0105c, \u017ce mamy atakowa\u0107 stra\u017c zebran\u0105 w Szycach, gor\u0105co\u015bmy si\u0119 modlili. Oko\u0142o 11 rano byli\u015bmy ju\u017c w Szycach i od razu przypu\u015bcili\u015bmy gwa\u0142towny atak na 17 stra\u017cnik\u00f3w granicznych, maj\u0105cych oficera na czele i siedz\u0105cych w pe\u0142nym rynsztunku na koniach[5]<\/a>. Oficer natychmiast odda\u0142 szabl\u0119, \u017co\u0142nierze bro\u0144 i konie, kt\u00f3re oddali\u015bmy pod doz\u00f3r miejscowym ch\u0142opom. Sami za\u015b szybko pojechali\u015bmy zaatakowa\u0107 piechot\u0119, kt\u00f3ra pod dow\u00f3dztwem innego oficera posz\u0142a nad granic\u0119. W chwili, kiedy na 200 krok\u00f3w spostrzegli\u015bmy tych \u017co\u0142nierzy nadgranicznych, id\u0105cych w szeregach, byli\u015bmy na g\u00f3rze, z kt\u00f3rej po lodzie, jakim droga by\u0142a pokryta, galopem atakowali\u015bmy ten oddzia\u0142. Oficer jad\u0105cy na koniu odda\u0142 pa\u0142asz natychmiast i wjecha\u0142 mi\u0119dzy nas, za\u015b ca\u0142y ten oddzia\u0142 pieszych stra\u017cnik\u00f3w eskortowany przez Hubickiego i Elbanowskiego przyszed\u0142 do Szyc i tu z\u0142o\u017cy\u0142 bro\u0144 na dwie pary przygotowanych ju\u017c sani. Zawezwani miejscowi w\u0142o\u015bcianie pilnowali borni i karmili nasze konie, a Gaszy\u0144ski i nas pi\u0119ciu byli\u015bmy na mi\u0119snym niby obiedzie na komorze. W czasie tego obiadu dano nam zna\u0107, \u017ce \u017co\u0142nierze (rosyjscy) buntuj\u0105 si\u0119 i mog\u0105 bro\u0144 i konie odebra\u0107. Natychmiast wi\u0119c wsiedli\u015bmy na konie i eskortuj\u0105c zabrane konie i bro\u0144 oko\u0142o godziny 2 wr\u00f3cili\u015bmy do Ojcowa. Na nasze spotkanie wyjecha\u0142 z jakie p\u00f3\u0142 wiorsty g\u0142\u00f3wny dow\u00f3dca Kurowski i kilku innych, kt\u00f3rych jeszcze nie zna\u0142em.<\/em><\/p>\n Co dzie\u0144 przybywali do Ojcowa nowi ochotnicy powsta\u0144czy i przybywa\u0142o wi\u0119cej koni. Kawaleria podzielona by\u0142a na dwa oddzia\u0142y: z czerwonymi i niebieskimi chor\u0105giewkami. Musztry odbywa\u0142y si\u0119 codziennie, nawet dwa razy na dzie\u0144.<\/em><\/p>\n Kawaleria umie\u015bci\u0142a si\u0119 w stajni i \u0142azienkach przy Pr\u0105dniku, piechota w domkach na g\u00f3rze, a kosynierzy w dolnym mieszkaniu Hotelu pod \u0141okietkiem. Pierwsze pi\u0119tro zajmowa\u0142 Kurowski i jego sztab, a raczej pieczeniarze; do tych ostatnich nale\u017celi Gniewosz-Wieniarski, Rose i wielu innych.<\/em><\/p>\n Chocia\u017c m\u0142odym w\u00f3wczas by\u0142em ch\u0142opcem, martwi\u0142 mnie nieporz\u0105dek i brak plac\u00f3wek dalej od obozu wysuni\u0119tych. Wprawdzie w dzie\u0144 wyprawiano rekonesansy w stron\u0119 Ska\u0142y i Olkusza, ale w nocy zaledwie zdo\u0142ano uprosi\u0107 kilku, i to najm\u0142odszych, aby pojechali drog\u0105 ku Olkuszowi lub ku Micha\u0142owicom na odleg\u0142o\u015b\u0107 jednej lub najwi\u0119cej dw\u00f3ch wiorst.<\/em><\/p>\n [1]<\/a> Apolinary Kurowski herbu Na\u0142\u0119cz III (ur. 1818, zm. 11 maja 1878 w Baden) \u2013 pu\u0142kownik powstania styczniowego.<\/em><\/p>\n<\/div>\n
\n